Maa Chandraghanta Puja: ନବରାତ୍ରିର ତୃତୀୟ ଦିନରେ ମା’ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟାଙ୍କ ଆରାଧନା, ଜାଣନ୍ତୁ ପୂଜା ବିଧି ଓ ମନ୍ତ୍ର
ଆଜି ନବରାତ୍ରିର ତୃତୀୟ ଦିନ । ଏହି ପବିତ୍ର ଦିନରେ ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ତୃତୀୟ ସ୍ୱରୂପ ମା’ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟାଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ । ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁସାରେ, ମା’ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟା ଶକ୍ତି, ସାହସ, ନିର୍ଭୀକତା ଓ ଶାନ୍ତିର ପ୍ରତୀକ । ମା’ଙ୍କୁ ଭକ୍ତିର ସହ ପୂଜା କଲେ ମନରୁ ଭୟ ଦୂର ହେବା ସହ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ବୋଲି ମାନ୍ୟତା ରହିଛି ।
ମା’ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟାଙ୍କ କପାଳରେ ଅର୍ଦ୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ଘଣ୍ଟା ଆକୃତିରେ ଶୋଭା ପାଉଥିବାରୁ ତାଙ୍କୁ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟା କୁହାଯାଏ । ମା’ଙ୍କର ଦଶଟି ହାତ ରହିଛି ଏବଂ ତାଙ୍କ ହାତରେ ବିଭିନ୍ନ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଶୋଭା ପାଏ । ମା’ଙ୍କର ଏହି ସ୍ୱରୂପ ଅନ୍ୟାୟ ବିରୋଧରେ ଲଢ଼ିବାର ସାହସ ଏବଂ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବାର ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ପରିଚିତ ।
ନବରାତ୍ରିର ତୃତୀୟ ଦିନରେ ସକାଳୁ ସ୍ନାନ କରି ପରିଷ୍କାର ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧନ୍ତୁ । ପୂଜାସ୍ଥଳକୁ ସଫା କରି ମା’ଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି କିମ୍ବା ଫଟୋ ସାମ୍ନାରେ ଦୀପ ଜଳାନ୍ତୁ । ମା’ଙ୍କୁ ଲାଲ ଫୁଲ, ଚନ୍ଦନ ଓ ଧୂପ ଅର୍ପଣ କରି ଭକ୍ତିର ସହ ପୂଜା କରନ୍ତୁ । ପରମ୍ପରା ଅନୁସାରେ, ମା’ଙ୍କୁ କ୍ଷୀର କିମ୍ବା କ୍ଷୀରରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ମିଠା ଭୋଗ ଲଗାଯାଏ । ପୂଜା ଶେଷରେ ମା’ଙ୍କ ଆରତି କରି ପରିବାରର ସୁଖ, ଶାନ୍ତି ଓ ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତୁ ।
ମା’ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ର:
ମା’ଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ସମୟରେ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିପାରିବେ।
“ଓଁ ଦେବୀ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟାୟୈ ନମଃ।”
ଧାର୍ମିକ ମାନ୍ୟତା ଅନୁସାରେ, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଜପ ମନରେ ଶାନ୍ତି ଓ ସାହସର ଭାବନା ଜାଗ୍ରତ କରିବାରେ ସହାୟକ ହୁଏ ।
ମଙ୍ଗଳ ଦୋଷ ଥିଲେ କ’ଣ କରିବେ?
ଜ୍ୟୋତିଷ ଶାସ୍ତ୍ରର ପାରମ୍ପରିକ ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁସାରେ, ମା’ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟାଙ୍କୁ ମଙ୍ଗଳ ଗ୍ରହ ସହ ଜଡ଼ିତ କରାଯାଏ । ତେଣୁ ମଙ୍ଗଳ ଦୋଷ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ଏହି ଦିନ ମା’ଙ୍କୁ ଲାଲ ଫୁଲ, ତମ୍ବାର ସାମଗ୍ରୀ ଓ ମିଠା ଭୋଗ ଅର୍ପଣ କରି ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଥାନ୍ତି । ଏହା ସହ ମଙ୍ଗଳ ମନ୍ତ୍ର “ଓଁ ଅଂ ଅଙ୍ଗାରକାୟ ନମଃ” ଜପ କରିବାର ମଧ୍ୟ ପରମ୍ପରା ରହିଛି । ତେବେ ଏହା ଧାର୍ମିକ ଓ ଜ୍ୟୋତିଷୀୟ ବିଶ୍ୱାସ ଉପରେ ଆଧାରିତ ।
ପୌରାଣିକ କଥା ଅନୁସାରେ, ମହିଷାସୁର ନାମକ ଅସୁର ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ପରାସ୍ତ କରି ସ୍ୱର୍ଗରେ ନିଜର ଆଧିପତ୍ୟ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲା । ଏହା ପରେ ଦେବତାମାନେ ଭଗବାନ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ଶରଣ ନେଇଥିଲେ । ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ ଦେଖି ତ୍ରିମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କ ସହ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତିରୁ ଦେବୀ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଆବିର୍ଭାବ ହୋଇଥିଲା ।
ଦେବତାମାନେ ଦେବୀଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ ଦେବୀ ମହିଷାସୁର ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରି ତାକୁ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ ବୋଲି ପୁରାଣରେ ବର୍ଣ୍ଣନା ରହିଛି । ମା’ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟାଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ ଏହି ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି, ସାହସ ଓ ଅସତ୍ୟ ଉପରେ ସତ୍ୟର ବିଜୟର ସନ୍ଦେଶ ଦେଇଥାଏ । ନବରାତ୍ରିର ଏହି ପବିତ୍ର ଦିନରେ ମା’ ଚନ୍ଦ୍ରଘଣ୍ଟାଙ୍କ ଆରାଧନା କରି ଭକ୍ତମାନେ ସାହସ, ଶାନ୍ତି ଓ ମଙ୍ଗଳ କାମନା କରିଥାନ୍ତି ।